New York-dagen Akkrum deel 1 10 juni 2018.

 

Klik op de foto om het hele album te bekijken.

 

Tijdens het tweede en derde weekend van juni is Akkrum tijdens de New York-dagen terug in de tijd. Zij eren hun illustere dorpsgenoot Folkert Harmen Kuipers, geboren in 1843 en op 22-jarige leeftijd geëmigreerd naar Amerika, waar hij zich Frank H. Cooper noemde. Hij vergaarde daar een fortuin. Samen met zijn compaan Henry Siegel bouwde hij in 1896 in New York het toentertijd grootste warenhuis van de wereld. Met de bouw van een replica van het warenhuis in een schaal van 1 op 3 eert Akkrum tijdens de New York-dagen de dorpsgenoot uit ver vervlogen tijden. Bovendien verbeelden vijfhonderd figuranten in beide weekenden het straatleven van Sixth Avenue in het New York van 1900.

Vanaf 1896 kwam Frank Cooper geregeld terug naar Akkrum om zijn vader te bezoeken. Op een keer zag hij daar een oude vrouw moeizaam op straat scharrelen. Zulke mensen moesten geholpen worden vond hij. Hij riep in 1899 een stichting in leven “ten doel hebbende, onderdak en in het algemeen verzorging te geven aan behoeftige ouden van dagen, zoowel mannen als vrouwen, onverschillig van welken godsdienst, die in de gemeente Utingeradeel zijn geboren of op het tijdstip van hun opname tenminste dertig jaren in die gemeente hebben gewoond; inwoners van Akkrum genieten de voorkeur”.Hij maakte in 1899 een testament op en legateerde 100.000 dollar, die na zijn dood aan de stichting uitgekeerd zouden moeten worden. Later dat jaar kocht Kuipers een stuk land langs de Boorne. Intussen ontwierp gemeente-architect Folkert Hayes Hoekstra het gebouw. De eerste steen kon op 18 juli 1900 door Kuipers’ vader worden gelegd.

Coopersburg was geboren. Op 8 mei 1901 kon Coopersburg feestelijk worden ingewijd. De gedenksteen in de gevel, gemaakt door Johann Schröder, die later ook het Mausoleum op het terrein van Coopersburg zou ontwerpen.  De grote waardering van Kuipers voor zijn ouders kwam in de tekst tot uitdrukking: “Stifte ta oantinken oan ús Heit en Mem, Willem Harmens Kuipers en Ytsje Rommerts de Vries, fen har soan F.H.Cooper, U.S.A.. 8e fen Maeimoanne 1901”. Na een toespraak verklaarde Kuipers, temidden van familie en regenten, Coopersburg “in naam der humaniteit” voor geopend. Hij was dus niet alleen een groot ondernemer, maar ook een groot weldoener.

Op 31 december 1904 overlijdt Frank Cooper op 61-jarige leeftijd. Zijn vrouw Netty is al op 32-jarige leeftijd overleden. In een brief aan de regenten, gedateerd 12 januari 1905, deelt zoon Charles Cooper mee, dat het de wens van zijn vader was samen met zijn (eerste) vrouw in een nog te bouwen Mausoleum op het terrein van Coopersburg te worden bijgezet. De grafkelder mocht niet meer dan 10.000 dollar kosten. Het werk werd gegund aan beeldhouwer Johann Hinrich Schröder. Hij ontwierp o.a. ook het Halbertsma-monument in Grouw. Tijdens de beide weekenden zijn de deuren geopend en kunnen we de marmeren graftombe zien. De laatste rustplaats van een man, die “anderen helpen” als grootste geluk zag. Op 4 februari 1907 komen de stoffelijke resten per stoomschip aan in Rotterdam. Vandaar worden de kisten per spoor naar Akkrum vervoerd. De lijkstoet, bestaande uit twee lijkkoetsen en zes volgkoetsen, trok naar de Doopsgezinde Kerk, waar ds. Kossen een “lijkrede” hield. Daarna, onder het luiden der klokken en onder grote belangstelling, begaf de stoet zich naar het Mausoleum.

Coopersburg was erg in trek bij ouderen. Geen wonder, want de bewoners kregen naast gratis inwoning en brandstof, bovendien een riante wekelijkse uitkering van zes gulden per paar. Op de verjaardagen van Kuipers’ ouders en hemzelf, ontvingen de bewoners een extraatje van 2,50. En hoewel Coopersburg nu aan de woningbouwvereniging is overgedragen, zijn de woningen nog steeds erg in trek en verscheidene bewoners wonen er al jaren met heel veel plezier en zouden er niet weg willen werd ons verteld.

We dwalen door Akkrum, waar 500 figuranten het straatleven verbeelden van Sixth Avenue in het New York van 1900. We kopen dollars: € 1  voor $ 1, waar we The Frank Cooper Times voor kunnen kopen, evenals o.a.drankjes op de terrassen. Er is veel te beleven en te zien en het is druk, erg druk. Zó veel mensen in de rij om het grote warenhuis in te gaan, dat ik niet eens een foto heb van de indrukwekkend nagemaakte voorgevel. Bijna niet te zien vanwege de horde mensen. We besluiten dan ook om volgend weekend vroeg nóg een keer naar Akkrum te gaan, want aan het tweede deel van de winkelstraat zijn we niet eens toegekomen. Het was een bijzonder leuke, maar ook zeer interessante middag. En we zijn danig onder de indruk wat het dorp Akkrum met z’n bewoners hier heeft neergezet!! Wàt een werk en wát een inzet om dit zo groots aan te pakken!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

*

code